Uzgodnienie treści księgi wieczystej

Michał Koralewski
Michał Koralewski

Data publikacji: 22.10.2019, Data aktualizacji: 08.08.2022

3 minuty czytania

Średnia ocen 4/5 na podstawie 68 głosów

Uzgodnienie treści księgi wieczystej
Jak uzgodnić prawidłową treść księgi wieczystej? Zapoznaj się z naszym artykułem!

Zastanawiasz się co zrobić, gdy w księdze wieczystej wpisano błędnie przysługujące tobie prawo, czy też nie wykreślono z niej nieaktualnego wpisu, bądź w księdze wieczystej istnieje inna niezgodność ze stanem faktycznym, a nie dysponujesz dokumentem pozwalającym na złożenie stosownego wniosku wieczystoksięgowego? 

Z tego artykułu dowiesz się m.in.:

  • jak uzgodnić treść księgi wieczystej
  • kto przeprowadza proces uzgodnienia treści księgi wieczystej
  • kiedy można się zwrócić o wpis ostrzeżenia w księdze wieczystej
  1. Zastosowanie procedury uzgodnieniowej

W ustawie o księgach wieczystych i hipotece przewidziany został specjalny tryb usuwania niezgodności pomiędzy rzeczywistym stanem prawnym i faktycznym danej nieruchomości, a treścią wpisów w księdze wieczystej.

uzgodnienie treści księgi wieczystej

Tryb ten znajduje zastosowanie do następujących przypadków:

  • prawo nie jest wpisane do księgi wieczystej (np. w dziale III nie ujawniono ustanowienia ograniczonego prawa rzeczowego, czy też sąd bez podstawy prawnej wykreślił prawo z księgi wieczystej),
  • prawo jest wpisane błędnie (np. sąd wpisując w dziale IV hipotekę błędnie wpisał jej wysokość),
  • w księdze wieczystej jest wpisane nieistniejące obciążenie lub ograniczenie (np. sąd omyłkowo przeniósł do księgi wieczystej lokalu służebność obciążającą wyłącznie nieruchomość gruntową).

W tego typu przypadkach osoba, której prawo doznaje ww. niezgodności, może żądać ich usunięcia poprzez uzgodnienie treści księgi wieczystej. Tryb ten znajduje zastosowanie tylko w tych sytuacjach, gdy nie jest możliwe złożenie normalnego wniosku o dokonanie wpisu, bądź wykreślenia w księdze wieczystej.

Przykładowo, jeżeli spłaciliśmy kredyt zabezpieczony hipoteką i wierzyciel wydał nam zgodę na jej wykreślenie z księgi wieczystej, to należy złożyć wniosek na urzędowym formularzu bez konieczności wszczynania ww. postępowania uzgodnieniowego. Natomiast, gdyby, nie doszło do spłaty kredytu lub zaistnienia innych przesłanek do wykreślenia hipoteki, a mimo to sąd wykreślił wpis w dziale IV, to wierzyciel hipoteczny powinien skorzystać z przedmiotowego postępowania.

księga wieczysta
  1. Postępowanie

O ile typowy wniosek o wpis do księgi wieczyste składamy na urzędowym formularzu, to wszczęcie postępowania o uzgodnienie treści księgi wieczystej jest bardziej skomplikowane. Przede wszystkim bowiem sąd rozpoznaje sprawę w trybie procesowym. A zatem aby ją uruchomić należy złożyć pozew.

Specyfiką tego rodzaju powództwa jest to, że:

  • sądem właściwym do jego rozpoznania jest każdorazowo sąd rejonowy, w którego okręgu położona jest nieruchomość,
  • pozwanym będzie osoba, na rzecz której wpisane jest nieistniejące prawo, bądź aktualny według księgi wieczystej właściciel nieruchomości, gdy chodzi o wpis prawa nieujawnionego, czy też osoba na rzecz której dokonano błędnego wpisu,
  • w żądaniu pozwu należy wskazać roszczenie, którego wpisu albo wykreślenia się domagamy, bądź aktualną treść błędnego wpisu i treść, jaka powinna zostać wpisana zamiast niej (np. wnoszę o dokonanie, zamiast wpisu na rzecz Adama Nowaka, wpisu prawa własności na rzecz Jana Kowalskiego). W treści żądania należy również zamieścić oznaczenie samej księgi wieczystej,
  • poza tym pozew powinien spełniać te same warunki, co typowy pozew w postępowaniu cywilnym (zob. art. 187 Kodeksu postępowania cywilnego),
  • pozew o usunięcie niezgodności treści księgi wieczystej z rzeczywistym stanem prawnym podlega opłacie sądowej. Przy czym, jeżeli wartość przedmiotu sporu nie przekracza 40.000 zł, pobiera się opłatę podstawową w kwocie 30 zł. W przypadku zaś, gdy wartość przedmiotu sporu jest większa aniżeli 40.000 zł, opłata sądowa wynosi 2.000 zł. Wartość przedmiotu sporu określamy zaś poprzez wartość prawa podlegającego uzgodnieniu w omawianym postępowaniu (np. kwota hipoteki, wartość prawa rzeczowego, a także wartość samej nieruchomości, gdy chodzi o wpis dotyczący jej własności),
  • pamiętajmy aby do pozwu dołączyć dokumenty i wskazać inne dowody, na poparcie naszych twierdzeń.

Po rozpatrzeniu sprawy, sąd wydaje wyrok, którym bądź powództwo uwzględnia nakazując stosowną zmianę w treści księgi wieczystej, bądź też je oddala. Od wyroku sądu I instancji przysługuje apelacja do sądu okręgowego.

zabezpieczenie roszczenia
  1. Zabezpieczenie roszczenia

Sam fakt wystąpienia z pozwem nie wpływa jeszcze na treść księgi wieczystej. Możliwe jest wszakże zwrócenie się o wpis ostrzeżenia w księdze wieczystej o toczącym się postępowaniu. Możliwe jest to w dwóch przypadkach:

  • gdy w sprawie zapadł nieprawomocny wyrok sądu I instancji uwzględniający powództwo,
  • sąd na wniosek powoda wydał postanowienie o udzieleniu zabezpieczenia poprzez wpisanie ostrzeżenia. W tym przypadku we wniosku wystarczy uprawdopodobnić, że aktualna treść księgi wieczystej jest niezgodna z rzeczywistym stanem prawnym i faktycznym. Nie jest zatem konieczne udowadnianie tego faktu, a jedynie wykazanie prawdopodobieństwa zasadności roszczenia objętego pozwem.

Nawet wpis ostrzeżenia w księdze wieczystej nie uniemożliwia osobie wpisanej w księdze jako właściciel, rozporządzenia nieruchomością. Powyższe można zablokować występując z wnioskiem o udzielenie zabezpieczenia poprzez ustanowienie zakazu zbywania albo obciążania nieruchomości.

We wniosku takim, prócz uprawdopodobnienia zasadności roszczenia, należy wskazać, że brak zabezpieczenia może uniemożliwić lub poważnie utrudnić wykonanie wyroku zapadłego w sprawie o uzgodnienie treści księgi wieczystej. Przykładowo, osoba wpisana do księgi wieczystej, jako właściciel – mimo że nim nie jest – może sprzedać nieruchomość. To skutkowałby koniecznością wytoczenia kolejnego powództwa przez faktycznego właściciela nieruchomości przeciwko jej nabywcy. Sytuacja taka zagraża zatem interesowi osoby występującej o zabezpieczenie.

Michał Koralewski
Michał Koralewski

Radca prawny, absolwent studiów II i III stopnia na Wydziale Prawa i Administracji Uniwersytetu Gdańskiego, wspólnik zarządzający w Kancelarii Radców Prawnych Legitus s.c.

Subskrybuj rynekpierwotny.pl w Google News

PODZIEL SIĘ:

OCEŃ ARTYKUŁ:

Komentowanie dostępne tylko dla zalogowanych użytkowników.

    Artykuły powiązane

    Nagrody i wyróżnienia

    nagroda forbes 2022
    nagroda forbes 2021
    nagroda digital excellence awards 2022
    nagroda laur klienta 2023
    nagroda dobry pracodawca 2023
    nagroda gazele biznesu 2023
    Twoja przeglądarka nie jest obsługiwana

    Nowa odsłona RynkuPierwotnego została stworzona w oparciu o najnowsze technologie zapewniające szybsze działanie serwisu i maksymalne bezpieczeństwo. Niestety, Twoja aktualna przeglądarka nie wspiera tych technologii.

    Sugerujemy pobranie najnowszej wersji jednej z poniższych wyszukiwarek: