Zmiany miejsca zamieszkania

Niewielka mobilność polskich pracowników jest problemem, o którym mówi się coraz częściej. W tym kontekście chodzi o migracje wewnątrz kraju, a nie zagraniczne wyjazdy zarobkowe. Dane Eurostatu potwierdzają, że Polacy są niezbyt chętni do zmiany krajowego miejsca zamieszkania. Wśród 27 europejskich nacji, mniejszą mobilnością cechują się tylko Rumuni i Łotysze.

Informacje statystyczne sugerują również, że mobilność mieszkańców danego kraju nie jest mocno powiązana z rozwojem rynku najmu. To wskazówka dla polityków, którzy dzięki budowie mieszkań czynszowych, chcieliby zwiększyć skłonność Polaków do przeprowadzek.

Z tego artykułu dowiesz się m.in.:

• dlaczego Polacy nie lubią się przeprowadzać
• czy mobilność Polaków jest powiązana z wynajmem mieszkań
• obywatele jakiego państwa najchętniej się przeprowadzają 

Rok przed spisem tylko 1,40% Polaków mieszkało w innym miejscu 

Informacje na temat mobilności Europejczyków, nie są łatwe do znalezienia. Takie dane przy okazji kolejnych spisów powszechnych zbiera Eurostat. W 2011 roku Europejski Urząd Statystyczny za pośrednictwem współpracujących instytucji (m.in. GUS-u), zapytał obywateli 27 państw, czy rok wcześniej mieszkali w tym samym miejscu. Po zebraniu wyników okazało się, że tylko niewielka część Polaków (1,40%) zmieniła krajowy adres zamieszkania. Ponad połowa migrujących rodaków (0,74% ogółu populacji), przeprowadziła się w obrębie jednego z 66 ówczesnych regionów statystycznych NUTS 3. To oznacza, że tylko 0,66% Polaków rok przed spisem powszechnym, mieszkało w zupełnie innym regionie kraju.  

Po sprawdzeniu analogicznych wyników dla innych krajów Europy, możemy stwierdzić, że w 2011 roku Polacy byli jedną z najmniej mobilnych nacji. Mniejszą skłonnością do przeprowadzek cechowali się tylko Rumuni i Łotysze. Wynik odnotowany w sąsiednich Czechach (udział osób po przeprowadzce: 3,55%) i Niemczech (3,34%), był znacznie wyższy od wartości z Polski. Krajom Europy Środkowej, wiele brakuje jednak do Belgii, Danii, Finlandii, Francji, Islandii, Norwegii, Szwecji, Wielkiej Brytanii oraz Portugalii. W tych państwach, inny adres zamieszkania przed rokiem, zadeklarowało ponad 9% ludności (patrz poniższa tabela).

Mobilność często nie jest powiązana z najmem 

Zgodnie z dość powszechną opinią, popularność najmu pozytywnie wpływa na mobilność mieszkańców danego kraju. Kiedy jednak sprawdzimy nowsze wyniki badań zaprezentowanych w 2019 r. przez OECD, to zależność udziału najemców oraz właścicieli mieszkań i mobilności mieszkaniowej nie wydaje się szczególnie oczywista. Informacje widoczne na poniższym wykresie (patrz wskaźnik: R2/R-squared) wskazują, że popularność własności mieszkaniowej i zarazem najmu tylko w 32% wyjaśnia różnice mobilności pomiędzy mieszkańcami poszczególnych krajów Europy.

Warto odnotować, że informacje z poniższego wykresu dotyczące udziału osób przeprowadzających się w ostatnim roku, dobrze potwierdzają niską mobilność naszych rodaków w skali Europy. Wskaźnik mobilności Polaków był najmniejszy w grupie analizowanych krajów i nawet znacznie niższy od wyniku, który sugerowałaby popularność własności mieszkaniowej (podobna jak np. w Hiszpanii i na Łotwie). Co ciekawe, mobilność rodaków w porównaniu z wcześniejszymi danymi najwyraźniej jednak wzrosła.

Dość zaskakujące wyniki analizy statystycznej wskazują, że wzrost podaży mieszkań na wynajem nie musi zwiększyć skłonności polskich pracowników do krajowych przeprowadzek. Niestety w przypadku Polski, mamy do czynienia z ważnym problemem zmniejszającym mobilność pracowników. Spora część osób z młodszych grup wiekowych wybrała emigrację zarobkową i nie deklaruje chęci szybkiego powrotu do ojczyzny. Taki drenaż siły roboczej sprawił, że w naszym kraju pozostali pracownicy, którzy są statystycznie starsi i mniej skłonni do przeprowadzek.